Every war has a sponsor (Part 3)
Σε κάποια στιγμή νωρίς στο MGS4, η επόπτρια του Snake, η Rosemary, εξηγεί την αποστολή του με γραφειοκρατική ακρίβεια. Το σύστημα SOP έχει αποσταθεροποιηθεί. Ο Liquid Ocelot το χρησιμοποιεί για να χειραγωγήσει τις μονάδες των ιδιωτικών στρατών και να τις οδηγήσει σε ανοικτή σύρραξη. Ο Snake πρέπει να βρει τον Liquid και να τον σταματήσει πριν καταρρεύσουν οι παγκόσμιες στρατιωτικές υποδομές και ο πόλεμος γίνει ανεξέλεγκτος.
Ο άνθρωπος που πληρώθηκε για να αποδομήσει την ύπαρξή του
Ας επαναλάβουμε αυτό το τελευταίο μία ακόμα φορά για να το εμπεδώσουμε. Η αποστολή του Snake είναι να σταθεροποιήσει το σύστημα που αυτήν την στιγμή τον καταστρέφει.
Κάποιος πρέπει να προστατέψει το δίκτυο των νανομηχανών που μετατρέπει τους στρατιώτες σε αποτελεσματικούς δολοφόνους, την ίδια αρχιτεκτονική που εμπορευματοποίησε τον πόλεμο και που μεταμόρφωσε το γενετικό υλικό του Snake σε στρατιωτικό υλικό χωρίς τη συγκατάθεσή του. Και πρέπει να το προστατέψει για αρκετό χρονικό διάστημα ώστε οι AI των Patriots να πάρουν ξανά τον έλεγχο και να αποτρέψουν την επίθεση του Liquid. Ο Snake, αντί να αναλάβει να καταστρέψει την οικονομία του πολέμου, αναλαμβάνει να κάνει έκτακτες εργασίες συντήρησης στο σύστημα.
Ούτε σε αυτό το σημείο ο Kojima δεν κρύβει αυτό που θέλει να κάνει. Θέλει ο παίκτης να συνειδητοποιήσει πώς πρέπει να ενεργήσει και να έρθει σε αρμονία με αυτό. Ο Snake ξέρει τι είναι αυτό που πρέπει να προστατέψει. Παρ’ όλα αυτά το κάνει, επειδή η εναλλακτική κατάσταση, η ανεξέλεγκτη παρέμβαση του Liquid, είναι χειρότερη. Αυτή είναι η λογική ενός ανθρώπου που είναι μέρος ενός προβληματικού συστήματος και πείθει τον εαυτό του ότι μπορεί να το διορθώσει από μέσα.
Και αυτή, ταυτόχρονα, είναι η αντίφαση που κρύβεται στον πυρήνα του παιχνιδιού: ο άνθρωπος που έχει υποστεί την περισσότερη ζημιά από το βιομηχανικό σύστημα του στρατού είναι η τελευταία γραμμή της άμυνάς του.
Το κόστος της αναβάθμισης
Ο Raiden εμφανίζεται στο MGS4 με τη μορφή ενός cyborg. Έχει λευκά μαλλιά, κρατάει ξίφη και το νευρικό του σύστημα έχει αντικατασταθεί από ανθρακονήματα και υδραυλικά στοιχεία. Αν έχεις παίξει το MGS2, θα τον θυμάσαι διαφορετικό. Ο Raiden το 2001 ήταν η μεγαλύτερη απογοήτευση του παιχνιδιού, ένας νεοσύλλεκτος που αντικαθιστά τον Snake και που κάνει τον πραγματικό ήρωα να παραγκωνίζεται. Οι παίκτες τον σιχάθηκαν και ο Kojima το έμαθε. Στο MGS4, ο Raiden ανανεώθηκε ολοκληρωτικά για να απαντήσει σε αυτήν την απέχθεια. Είναι γρήγορος, είναι θανάσιμος και αισθητικά συγκλονιστικός. Ο κόσμος, αυτήν τη φορά, έμεινε εκστασιασμένος.
Το παιχνίδι, όμως, κρύβει κάτι που θα έδιωχνε κάθε ενθουσιασμό από τον κόσμο.
Η μεταμόρφωση του Raiden στο MGS4 είναι μια πράξη αυτοκαταστροφής. Το ανθρώπινο κορμί του έχει αντικατασταθεί σχεδόν ολοκληρωτικά για να μπορέσει να γίνει αποτελεσματικός στις μάχες. Δεν μπορεί πλέον να κρατήσει το μωρό του χωρίς ιατρικές συσκευές για να τον βοηθήσουν. Η σύζυγός του, η Rose, έχτισε μια ψεύτικη ζωή, μια ψεύτικη αποβολή και έναν ψεύτικο γάμο με τον Campbell, για να τον προστατέψει από το να γίνει μια ψυχολογική μέθοδος πίεσης από τους εχθρούς του. Οι αναβαθμίσεις που τον κάνουν ικανό να σώσει τον Snake, ικανό να πολεμήσει ολόκληρους στρατούς μόνος του, του κόστισαν όλα όσα τον κάνουν άνθρωπο.
Ο Raiden είναι αυτό που θα συμβεί αν αφήσεις τη λογική του συστήματος να επικρατήσει. Παίρνεις ένα ανθρώπινο πλάσμα, καθορίζεις τη λειτουργία του και βελτιώνεις αυτήν τη λειτουργία μέχρι η ανθρωπιά του να πάψει να είναι το ευάλωτο σημείο του. Η ιστορία του στο MGS4 είναι το επιχείρημα της στρατιωτικής βιομηχανίας με σάρκα και οστά. Ο τέλειος στρατιώτης είναι αυτός που δεν έχει καμία δικαιολογία να σταματήσει να μάχεται.
Η επανασύνδεσή του με την Rose και τον γιο του είναι η συναισθηματική κλιμάκωση που του προσφέρει το παιχνίδι. Έχει επίτηδες μικρή διάρκεια, είναι απομονωμένη, σχεδόν σιωπηλή και τοποθετημένη σε αντιπαράθεση με τον τεράστιο θόρυβο που προκαλεί το υπόλοιπο περιβάλλον. Σε χτυπά συναισθηματικά επειδή έχεις περάσει σχεδόν ενενήντα ώρες να βλέπεις όσα οδήγησαν σε αυτήν την στιγμή.
Γιατί ο Kojima σου άρπαξε το χειριστήριο
Το Metal Gear Solid 4 είναι ένα από τα πιο έντονα κινηματογραφικά παιχνίδια που κυκλοφόρησαν ποτέ. Τα cutscenes του είναι θρυλικά. Και όχι πάντα με θετικό τρόπο. Η τελευταία πράξη του παιχνιδιού περιλαμβάνει ένα αδιάκοπο cutscene διάρκειας 71 λεπτών. Όποιος περίμενε να παίξει κάτι και αντίθετα βρέθηκε να παρακολουθεί κάτι, έχει βάσιμους λόγους να γκρινιάζει.
Όμως, αν νομίζεις ότι η αναλογία των cutscenes και του gameplay είναι τυχαία, κάνεις λάθος. Είναι κι αυτή μια σκόπιμη απόφαση του δημιουργού.
Το θέμα που πραγματεύεται το MGS4 είναι οι άνθρωποι που έχουν χάσει τον έλεγχο της ιστορίας τους. Οι γενετικές τροποποιήσεις του Snake ήταν μια απόφαση που πάρθηκε πριν καν γεννηθεί. Οι αποστολές του είναι προκαθορισμένες, δεν τις επιλέγει ο ίδιος. Το σώμα του καταστρέφεται σύμφωνα με τα χρονικά όρια που έθεσε κάποιος άλλος. Ο Raiden ξαναφτιάχτηκε από δυνάμεις που λειτουργούν παρά τη θέλησή του. Οι στρατιώτες που πολεμούν στις περιοχές που διασχίζει ο Snake είναι μέρος ενός δικτύου που καταστέλλει τον φόβο τους και μεταδίδει τα βιομετρικά τους στοιχεία σε μια AI. Δεν υπάρχει άνθρωπος σε όλο τον κόσμο που να κάθεται στο τιμόνι της ζωής του.
Οπότε, η αρπαγή του χειριστηρίου από τα χέρια του παίκτη είναι η λογική συνέχεια. Όταν ξεκινά ένα cutscene και οι εντολές σου δεν έχουν καμία σημασία, ζεις τι σημαίνει να παρακολουθείς τα γεγονότα να ξεδιπλώνονται μπροστά σου χωρίς να έχεις τη δυνατότητα να παρέμβεις. Ο Ryan Paton, που συμμετείχε στην παραγωγή του παιχνιδιού, έχει δηλώσει σε μια συνέντευξή του στο Game Developer ότι ο Kojima ήταν απόλυτα συνειδητοποιημένος για τα όρια ανάμεσα στην κινηματογραφική εμπειρία και στη συμμετοχή του παίκτη, αλλά επέμεινε στο όραμα που είχε για το MGS4, θεωρώντας το κάτι που πλησιάζει περισσότερο τον αλληλεπιδραστικό κινηματογράφο και λιγότερο τον παραδοσιακό σχεδιασμό παιχνιδιών.
Ο Kojima δεν σου επιτρέπει να πάρεις αποφάσεις τις κρίσιμες στιγμές του παιχνιδιού, επειδή και οι ήρωες που παρακολουθείς δεν έχουν κανένα λόγο σε όσα εξελίσσονται. Σκόπιμα δεν παίρνεις τη δύναμη στα χέρια σου. Πρέπει να νιώσεις την απελπισία να παρακολουθείς ένα σύστημα να λειτουργεί εις βάρος των ανθρώπων που πίστευαν ότι το βοηθούν να λειτουργήσει.
Αυτή η συνειδητοποίηση, ότι το σύστημα πάντα κερδίζει μέχρι τη στιγμή που θα καταστραφεί, είναι αυτό που θα μας απασχολήσει στην συνέχεια. Και όλα ξεκινούν σε μια παραλία.